Norwegian flag
Utredningen som riktar sig till hälso- och sjukvårdspersonal, har utformats utefter tillgänglig litteratur och resurser vid tidpunkten för utredning. Innehållet i utredningen uppdateras inte. Hälso- och sjukvårdspersonal är ansvarig för hur de använder informationen vid rådgivning eller behandling av patienter.


Topikal eller systemisk testosteronbehandling.



Fråga: På bakgrunn av ein RELIS-publikasjon om risiko for sekundær eksponering hjå familiemedlemmer ved topikal testosteronbehandling (1), undrar spørsmålstillar på kvifor ikkje peroral tilførsel vert tilrådd i staden for.

Svar: Tilgjengelege testosteronpreparat i Noreg inneheld enten reint testosteron (til transdermal applikasjon i form av gel) eller fettsyreesteren testosteronundekanoat (til peroral og parenteral bruk). Biotilgjengeligheten for depotpreparat gitt intramuskulært er 100 %. Ved peroral tilførsel er biotilgjengeligheten variabel og usikker, og ved transdermal tilførsel er den 10 % (2).

Både Norsk legemiddelhandbok og nasjonal rettleiar i endokrinologi tilrår kun bruk av gel eller injeksjonar. Det kjem fram i teksten at kapslar ikkje bør brukast, men ikkje kvifor (2,3). I følge andre kjelder er dårleg opptak og fare for leversvikt årsaker til at peroral behandling vert frårådd. Transdermal tilførsel gir den mest fysiologiske konsentrasjonsprfilen. Det finst også eit plaster, men dette gir ofte hudreaksjonar, og gel vert som regel føretrekt (4,5).

Då intramuskulære injeksjonar har ei halveringstid på 40-90 dagar (6), er det naudsynt å ha tilgjengeleg eit preparat som har meir kortvarig effekt. For pasientar som har effekt av testosteronbehandling, og som har ein tilstand som krevjer langvarig tilførsel, vel ein som regel overgang til intramuskulære injeksjonar.

KONKLUSJON
Dårleg opptak og fare for leversvikt er årsaka til at peroral testosteron ikkje vert tilrådd. Ved langvarig behandling går ein som regel over frå gel til intramuskulære injeksjonar.

Referenser:
  1. Nordmo E, Vorren S. Testosteron-gel og risiko for sekundær eksponering hos familiemedlemmer. Nor Farmaceut Tidsskr 2017: 125(2): 31-2.
  2. Norsk legemiddelhåndbok for helsepersonell. Testosteron. http://www.legemiddelhandboka.no/ (Sist oppdatert 14. mars 2017).
  3. Norsk endokrinologisk forening. Nasjonal veileder i endokrinologi. Mannlig hypogonadisme. 1. utgave 2015. www.legeforeningen.no
  4. Overlege, PhD. Medisinsk klinikk, seksjon for endokrinologi. Haukeland Universitetsjukehus, pers.medd. (18. mai 2017)
  5. Mayo clinic. Male hypogonadism. http://www.mayoclinic.org (lest 18. mai 2017)
  6. Statens legemiddelverk. Preparatomtale (SPC) Nebido. http://www.legemiddelsok.no/ (Sist oppdatert: 18. april 2017).